انواع فنر | برنامه آموزشی تاف داگ (3)
به روز رسانی در تاریخ: 1404/09/05
به برنامه آموزشی «تافداگ» خوش آمدید.
در این بخش، تمام موضوعات موردنیاز درباره سیستم تعلیق و همچنین نحوه طراحی محصولات تافداگ برای پاسخگویی به نیازهای انواع خودروهای دو دیفرانسیل در سراسر جهان را فرا خواهید گرفت.
در این قسمت، به بررسی مدلهای مختلف فنر موجود در بازار و نحوه طراحی فنرهای تافداگ میپردازیم؛ طراحیای که با هدف افزایش رضایت مشتریان و ارائه بهترین عملکرد انجام میشود.
فنر لول (Coil Spring)
فنر لول در بسیاری از خودروهای شاسیبلند بهکار میرود، زیرا علاوه بر ارائه سواری نرم و راحت، توان تحمل وزن قابلتوجهی را نیز دارد. با این حال، هیچ فنر لولی بهصورت یکسان تولید نمیشود و نوع طراحی و مواد اولیه نقش اساسی در عمر و عملکرد آن دارند. طراحی تمامی فنرهای تافداگ با بررسی نقاط ضعف فنرهای فابریک کارخانه آغاز میشود. سپس با استفاده از نرمافزارهای تخصصی، مناسبترین طرح انتخاب و فنرها تولید میگردند.
چهار پارامتر اصلی در طراحی فنر لول مؤثرند:
-
ضخامت میلگرد
-
تعداد دورهای فنر
-
قطر داخلی فنر
-
ارتفاع فنر
با تغییر هر یک از این چهار پارامتر، امکان تولید فنر با عملکرد و رفتار متفاوت وجود دارد. گاهی اوقات، یک طراحی صحیح میتواند بدون افزایش ارتفاع نسبت به فنر فابریک، عملکرد بسیار بهتری ارائه دهد. مواد اولیه مناسب و تعداد دورهای استاندارد در بسیاری موارد کارایی بیشتری از فنر بلندتر خواهند داشت.
فنرهای لول تافداگ بهطور انحصاری از فولاد X5K ساخته میشوند؛ نسلی جدید از فولادهای کششی که مقاومت بسیار بالایی در برابر فشار، خستگی و افتادگی دارد. این فولاد یکی از بهترین انواع فولاد در برابر خوردگی نیز به شمار میرود. بهدلیل استفاده از X5K، فنرهای تافداگ حدود ۳۰٪ مواد اولیه کمتر نیاز دارند، وزن سبکتری دارند و دامنه حرکتی بیشتری ایجاد میکنند.
در مرحله نخست، یک میلیمتر از سطح لوله فولادی توسط دستگاه برداشته و سطح کاملاً صیقلی میشود تا برای مرحله بعد آماده گردد. سپس میلگردها در کوره تا حدود ۱۰۰۰ درجه سانتیگراد حرارت دیده و توسط دستگاه تماماتوماتیک و تحت کنترل کامپیوتر، به شکل فنر در میآیند. این فرآیند کامپیوتری امکان تولید فنرهایی با مقاومت بسیار بالا را فراهم میکند. فنر که همچنان حدود ۸۵۰ درجه حرارت دارد، در روغن مخصوص خنک میشود که این مرحله موجب سختی اولیه فنر خواهد شد. سپس فنرها برای سختی ثانویه دوباره تا ۴۰۰ درجه سانتیگراد گرم میشوند تا سختی آنها تثبیت شود بدون آنکه خواص فولاد کاهش یابد. در ادامه، دو سر فنرها مطابق طراحی اولیه تراشکاری میشود تا امکان نصب صحیح بر روی خودرو فراهم شود. سپس فنرها تحت پوشش رنگ «شوک» قرار میگیرند که از فولاد در برابر خوردگی، فرسایش و افتادگی محافظت میکند.
فنر شمش (Leaf Spring)
فنر شمش از قدیمیترین انواع فنر در صنعت خودرو است و همچنان به دلیل توان تحمل وزن بالا و هزینه تولید مناسب، بسیار محبوب است. فنرهای شمش تافداگ نسبت به نمونههای دیگر برتری دارند، زیرا عملکرد فنری بادوام و توان تحمل وزنهای مختلف را ارائه میدهند.
اجزای تشکیلدهنده فنر شمش
-
شمش اصلی: لایه بالایی که فنر را به خودرو متصل میکند.
-
بوشهای پلییورتان: در دو سر فنر نصب میشوند؛ یک سمت بر روی گوشواره گریسخور و سمت دیگر بر روی پین ثابت قرار میگیرد.
-
پیچ نظامی: بهعنوان قطعه محافظ و امنیتی عمل کرده و استحکام بیشتری ایجاد میکند.
لایه نخستین نقش اصلی در نرمی و راحتی سواری دارد، در حالی که لایه دوم زمانی وارد عمل میشود که بار اضافی روی خودرو قرار دارد و وظیفه حفظ ارتفاع را بر عهده دارد.
فنرهای شمش تافداگ از فولاد ساب ۹ و ساب ۹A ساخته میشوند. ورقها پیش از سوراخکاری و برش الماس، بهصورت سرد برش داده میشوند. سپس لبههای شمش برای شکلدهی حرارت میبینند و بعد فنرها در کوره تا ۱۰۰۰ درجه حرارت دیده و پس از فرمدهی، برای سختی اولیه در روغن خنک میشوند.
مرحله سختی ثانویه نیز با حرارت ۴۰۰ درجه انجام میشود و در نهایت رنگ «شوک» برای محافظت در برابر فرسودگی و افتادگی اعمال میگردد. هر لایه بهطور جداگانه «استر» میخورد و سپس رنگ میشود تا پوشش کامل داشته باشد. سپس لایهها همراه با پدهای اصطکاکی مونتاژ و در نهایت کل مجموعه در حمام رنگ غوطهور میشود تا یکدست رنگ شود.
مزیتهای فنر شمش تافداگ
طراحی خاص فنرهای تافداگ سواری نرمتر، ایمنتر و تطبیقپذیرتری نسبت به فنرهای فابریک فراهم میکند. تافداگ برای اغلب خودروها سه مدل فنر شمش عرضه میکند:
-
مناسب بار ۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم
-
مناسب بار ۳۰۰ کیلوگرم ثابت
-
مناسب بار ۵۰۰ کیلوگرم ثابت
این دستهبندی باعث دستیابی به بهترین ارتفاع و بیشترین عملکرد ممکن میشود. شمشهای تافداگ بهصورت اصولی خم شدهاند و هر لایه خم مخصوص به خود را دارد. این موضوع باعث تماس کامل لایهها در طول فنر میشود، درحالیکه فنرهای بیکیفیت معمولاً این ویژگی را ندارند و دچار فرسودگی سریع میشوند. در مدلهای ۰ تا ۳۰۰ کیلوگرم، لایه دوم حذف شده است که باعث افزایش طولی فنر، نرمی بیشتر و جلوگیری از «لگد زدن» عقب خودرو در دستاندازها میشود.
همچنین فنرهای شمش تافداگ دارای پدهای ضداصطکاک، لبههای برشخورده با الماس، فولاد با گرید بالا و لبههای نظامی برای ایمنی بیشتر هستند.
تورشینبار (Torsion Bar)
تورشینبار یکی از مدلهای فنر است که در دهه ۹۰ میلادی محبوبیت بالایی داشت و در خودروهایی مانند پاجرو استفاده میشد. تورشینبار میلهای فولادی است که یک سمت آن به شاسی و سمت دیگر به طبق متصل میشود. بالا و پایین رفتن چرخ موجب حرکت دورانی تورشینبار در محور افقی شده و مقاومت این میله خاصیت فنری ایجاد میکند. طول میله، مواد اولیه و فرآیند تولید در عملکرد آن تأثیرگذارند. طول تورشینبار بر اساس طراحی کارخانه ثابت است. تفاوت تورشینبار افترمارکت تافداگ با نمونه فابریک، استفاده از فولاد ساب ۹A و قطر بیشتر آن است.
تورشینبارها قابلیت تنظیم دارند و با باز یا بسته کردن، امکان تنظیم ارتفاع خودرو فراهم میشود. با این حال، باید توجه داشت که باز کردن بیشازحد تورشینبار توصیه نمیشود. هر خودرو باید حداقل ۶ تا ۷ سانتیمتر فاصله بازی عمودی چرخ داشته باشد تا هنگام عبور از چالهها، ضربهای به گلگیر و زیر خودرو وارد نشود.
عدم رعایت این فاصله موجب سواری نامناسب و وارد شدن فشار زیاد به سیستم تعلیق و کمکفنر خواهد شد. تنظیم تورشینبار ساده است، اما باید دقیقاً مطابق دستورالعمل موجود در کاتالوگ آن انجام شود.
با توجه به توسعه تجهیزات آفرودی و نیاز روزافزون به سیستمهای تعلیق با دوام و کارایی بالا، تاف داگ با تمرکز بر تحقیق و توسعه، همواره بهروزرسانی مداوم استانداردهای طراحی و تولید را در دستور کار خود قرار داده است. استفاده از مواد اولیه ممتاز، کنترل کیفیت چندمرحلهای، و بهرهگیری از فناوریهای نوین موجب شده محصولات این شرکت در شرایط سخت آفرودی، عملکردی پایدار و قابل اعتماد ارائه دهند.
در نهایت، هدف اصلی تاف داگ این است که صاحبان خودروهای دو دیفرانسیل، در مسیرهای شهری، جادهای و آفرودی، بیشترین ایمنی، راحتی و کارایی را تجربه کنند. طراحی هوشمندانه، کیفیت ساخت بالا و تنوع محصولات متناسب با نیازهای مختلف، تاف داگ را به یکی از برندهای پیشرو در حوزه سیستم تعلیق تبدیل کرده است.
دیدگاهتان را بنویسید